Έρευνα

Γνωρίζετε αν διατρέχετε κίνδυνο οστεοπόρωσης;:

Λεμφωματοειδής κοκκιωμάτωση

ΣΥΝΩΝΥΜΑ : Καλοήθης λεμφική αγγειΐτιδα και κοκκιωμάτωση, κακοήθης λεμφική αγγειΐτιδα και κοκκιωμάτωση, πνευμονική αγγειΐτιδα, πνευμονική κοκκιωμάτωση Wegener.

Η λεμφωματοειδής κοκκιωμάτωση (LYG) είναι σπάνια νεκρωτική πνευμονική αγγειΐτιδα, άγνωστης αιτιολογίας, χαρακτηριζόμενη από αγγειοκεντρικές και αγ­γειοκαταστρε­πτικές λεμφοϋπερπλαστικές κοκκιωματώδεις αλλοιώσεις, οι οποίες μπορεί να εξελιχθούν σε θανατηφόρο κακόηθες λέμφωμα.

4.3.1  ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ

Συχνότητα : HLYG είναι σπάνια νόσος, με άγνωστη επίπτωση.

Φυλή  : Η LYG δεν φαίνεται να έχει φυλετική προτίμηση.

Φύλο : Η LYG παρατηρείται συχνότερα στους άρρενες, σε σχέση 2:1 προς τα θήλεα. 

Ηλικία : Η LYG είναι συχνότερη μετά το 50ό-60ό έτος της ηλικίας. Στα παιδιά είναι εξαιρετικά σπάνια (Pearson AD et al, 1983; Rogers M et al, 1984; Bekassy AN et al, 1985; Whelan HT and Moore P, 1987; Prapphal N et al, 1991; Paspala AB et al, 1999).

4.3.2   ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ

Η LYG θεωρείται λέμφωμα από Β-λεμφοκύτταρα πλούσιο σε Τ-λεμφοκύτταρα, δεδομένου ότι αποτελείται από κλωνικά επεκτεταμένα Β-λεμφοκύτταρα, περιβαλλόμενα από έντονη πολυκλωνική αντιδραστική διήθηση από Τ-λεμφοκύτταρα (Katzenstein AL and Peiper SC, 1990).

Η LYG σχετίζεται έντονα με λοίμωξη από EBV (Katzenstein AL et al, 1990), δεδομένου ότι πολύ συχνά ανευρίσκεται RNA του ιού Epstein-Barr στα κακοήθη Β-λεμφοκύτταρα των αλλοιώσεων της LYG, όπως αντίστοιχα παρατηρείται στο λέμφωμα το συνδεόμενο με μεταμόσχευση οργάνων και AIDS. Ακόμα, υποστηρίζεται ότι οφείλεται σε ευκαιριακούς παθογόνους παράγοντες, δεδομένου ότι :

α)   Συνυπάρχει συχνά με διάφορους τύπους ανοσιακής δυσλειτουργίας (σύνδρομο Sjogren, ρευματοειδής αρθρίτιδα, χρόνια ιογενής ηπατίτιδα, AIDS, μεταμόσχευση νεφρού, σύνδρομο Wiskott-Aldrich) (Haque AK et al, 1998; Fassas A et al, 1999), και

β)   Μερικοί ασθενείς με LYG χωρίς συνδεόμενα νοσήματα του ανοσιακού συστήματος έχουν ήπιες ανοσολογικές διαταραχές, όπως ελαττωμένο αριθμό CD8 κυττάρων ή ανωμαλίες των αντιδράσεων καθυστερημένης υπερευαισθησίας.

ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΣΥΝΔΕΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΛΕΜΦΩΜΑΤΟΕΙΔΗ ΚΟΚΚΙΩΜΑΤΩΣΗ :

  • Λευχαιμία (Shen SC et al, 1981; Bekassy AN et al, 1985; Moertel CL et al, 2001; Oren H et al, 2003)
  • ΣύνδρομοWiskott-Aldrich (Ilowite NT et al, 1986)
  • Ενδοκρινικές διαταραχές (υπερασβεστιαιμία, υποθυρεοειδισμός, άποιος διαβήτης, υποεπινεφριδισμός) (Leedman PJ et al, 1989)
  • Μεταμόσχευση αρχέγονων κυττάρων (Fassas A et al, 1999)

4.3.3   ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ

Συνήθως όλοι οι ασθενείς με LYG έχουν προσβολή του πνεύμονα, ενώ το δέρμα, το νευρικό σύστημα, οι νεφροί και το ήπαρ προσβάλλονται λιγότερο συχνά. Οι λεμφαδένες, ο σπλήνας και ο μυελός των οστών προσβάλλονται στα όψιμα στάδια της νόσου. Η νόσος μπορεί να προσβάλει μεμονωμένα το δέρμα ή το νευρικό σύστημα. Σε μερικά παιδιά, η LYG εκδηλώνεται από το ΚΝΣ (Prapphal N et al, 1991; Paspala AB et al, 1999; MizunoT et al, 2003) ή με διόγκωση των παρωτίδων (Jensen JK et al, 1982).

ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Από τους πνεύμονες

  • Βήχας και δύσπνοια (συχνά)
  • Απόχρεμψη, λόγω συνδεόμενης πνευμονίτιδας
  • Αιμόπτυση, συνήθως λόγω σπηλαιοποίησης των αλλοιώσεων
  • Πυρετός, απώλεια βάρους και κακουχία (σχετιζόμενα με το λέμφωμα)

Από το δέρμα(50%)

  • Στικτές, ενίοτε επώδυνες, ερυθηματώδεις κηλίδες, βλατίδες και πλάκες, εντοπιζόμενες τυπικά στους γλουτούς και τα μέλη
  • Ερύθημα, συνήθως στον κορμό, το οποίο μπορεί να περιλαμβάνει υποδόρια οζίδια που μπορεί να εξελκωθούν

Από το νευρικό σύστημα (25%)

  • Μεταβολές διανοητικής κατάστασης
  • Αταξία
  • Ημιπάρεση
  • Σπασμοί
  • Περιφερική αισθητική νευροπάθεια ή πολλαπλή μονονευρίτιδα

Από τους νεφρούς. Οι νεφροί προσβάλλονται στο 1/3 των ασθενών. Η νεφρική προσβολή συνήθως δεν είναι κλινικά σημαντική, αλλά νεκροψιακά παρατηρείται στο 45% των ασθενών.

Από το ήπαρ. Το ήπαρ σπάνια προσβάλλεται, αν και νεκροψιακά ηπατική προσβολή εμφανίζει το 29% των περιπτώσεων. Ηπατομεγαλία παρατηρείται στο 12% των ασθενών και μπορεί να έχει κακή πρόγνωση.

4.3.4   ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ

Εργαστηριακά ευρήματα χαρακτηριστικά της νόσου δεν υπάρχουν. Τα ευρήματα είναι γενικά :

  • Λευκοπενία (20%) και λεμφοπενία (33%)
  • Ελάττωση CD4
  • Λευκοκυττάρωση (σπάνια >10.000/mm3)
  • Μικρή αύξηση αιματοκρίτη
  • Μικρή έως μέτρια αύξηση της ΤΚΕ
  • Υπερευαισθησία όψιμου τύπου και έλλειψη ανεργίας (>50%)

 4.3.5   ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ

  • Αμφοτερόπλευρα οζίδια ή μάζες στα κατώτερα και περιφερικά πνευμονικά πεδία (80-100%)
  • Πλευριτικές συλλογές (33%)
  • Πνευμονίτιδα ή μεγάλες ογκόμορφες αλλοιώσεις (30%)
  • Σπηλαιοποίηση των οζιδίων (30%)
  • Πνευμοθώρακας (5%)
  • Λεμφαδενοπάθεια πνευμονικών πυλών και μεσοθωρακίου (σπάνια). Η ύπαρξή της πρέπει να στρέφει την σκέψη σε άλλα νοσήματα ή στο ενδεχόμενο μεταπλασίας σε επιθετικό λέμφωμα

ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ :

  • Πρωτοπαθή πνευμονικά και μεταστατικά κακοήθη νοσήματα
  • Κοκκιωματώδη νοσήματα (κοκκιωμάτωση Wegener, σαρκοείδωση)
  • Ηωσινοφιλική κοκκιωμάτωση
  • Αμυλοείδωση
  • Ψευδολέμφωμα
  • Κακόηθες λέμφωμα
  • Λεμφοκυτταρική διάμεση πνευμονίτιδα
  • Κρυπτογενής οργανοποιός πνευμονίτιδα

4.3.6   ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ

Η αξονική τομογραφία του θώρακα δείχνει υψηλής πυκνότητας αλλοιώσεις. Προσδιορίζει καλύτερα τις πνευμονικές αλλοιώσεις, αλλά τα ευρήματα δεν είναι ειδικά. Μπορεί ακόμα να βοηθήσει στην παρακολούθηση της εξέλιξης της νόσου και της ανταπόκρισης στη θεραπεία. Η αξονική τομογραφία του εγκεφάλου δείχνει υπέρπυκνες αλλοιώσεις.

4.3.7   ΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ

Η μαγνητική τομογραφία του εγκεφάλου απεικονίζει πολλαπλές ισοηχογενείς και υπερηχογενείς περιοχές στις ακολουθίες Τ1 προσανατολισμού και υπερηχογενείς, στις ακολουθίες Τ2 προσανατολισμού.Οι περιοχές αυτές εμφανίζουν στικτό και γραμμικό εμπλουτισμό, εύρημα σχετικά ειδικό φλεγμονής των εν τω βάθει εγκεφαλικών αγγείων.

4.3.8   ΙΣΤΟΛΟΓΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ

  • Οζώδεις περιαγγειακές διηθήσεις από πλασματοκύτταρα, λεμφοκύτταρα και μεγάλα άτυπα μονοπύρηνα κύτταρα, σε διάφορα στάδια ωριμότητας
  • Καταστρεπτικές αλλοιώσεις οφειλόμενες σε απόφραξη των αγγείων από λεμφοκυτταρικές διηθήσεις και συνεπακόλουθη ιστική νέκρωση.
  • Στα περιφερικά νεύρα, οι διηθήσεις περιβάλλουν τα νεύρα και προκαλούν στικτή απομυελίνωση
  • Εκτεταμένη λεμφοκυτταρική διήθηση των μηνίγγων, των εγκεφαλικών αγγείων και των περιφερικών νεύρων (στο 25% των ασθενών).

4.3.9   ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η σκέψη της LYG πρέπει να μπαίνει σε παιδιά με συμπτώματα από τον ανώτερο αναπνευστικό σωλήνα, οζώδεις πνευμονικές διηθήσεις και εκδηλώσεις από το ΚΝΣ. Η  διάγνωση βασίζεται στα ιστολογικά ευρήματα :

  1. Οζώδεις πολυμορφικές λεμφοειδείς διηθήσεις, αποτελούμενες από μικρά λεμφοκύτταρα, πλασματοκύτταρα και μεγάλα άτυπα μονοπύρηνα κύτταρα
  2. Αγγειΐτιδα οφειλόμενη σε λεμφοκυτταρική διήθηση του τοιχώματος των αρτηριών και φλεβών
  3. Κοκκιωματώδεις αλλοιώσεις (κεντρική νέκρωση μέσα στα λεμφοειδή οζίδια, χωρίς σχηματισμό κοκκιώματος)

4.3.10   ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ

  • Νόσος Hodgkin
  • Μη-Hodgkin λέμφωμα
  • Ρινικό αγγειοκεντρικό λέμφωμα
  • Σαρκοείδωση
  • Σύνδρομο Churg-Strauss
  • Κοκκιωμάτωση Wegener
  • Νεκρωτική σαρκοειδική κοκκιωμάτωση
  • Βρογχοκεντρική κοκκιωμάτωση

4.3.11   ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ

  • Μεταπλασία σε υψηλού βαθμού λέμφωμα (13-47%)
  • Πνευμοθώρακας
  • Αιμόπτυση, ενίοτε μαζική (σε περιπτώσεις σπηλαιοποίησης των πνευμονικών αλλοιώσεων)
  • Ευκαιριακές λοιμώξεις
  • Σπασμοί
  • Μεταβολές διανοητικής κατάστασης
  • Μονονευροπάθεια
  • ‘Αποιος διαβήτης

4.3.12   ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η νόσος, εάν έχει καλοήθη διαδρομή, δεν χρειάζεται θεραπεία. Ενίοτε υφίεται αυτόματα. Εάν είναι εντοπισμένη, μπορεί να ανταποκριθεί στην ακτινοθεραπεία.

Συντηρητική θεραπεία : Πρεδνιζόνη 1 mg/kg/24ωρο κάθε 2η ημέρα + κυκλοφωσφαμίδη 2 mg/kg/24ωρο. Η θεραπεία αυτή βελ­τιώνει την πρόγνωση και συνοδεύεται από υφέσεις διάρκειας ≥5 ετών στο 50% περίπου των ασθενών. Υποτροπές είναι συχνές και περιλαμβάνουν ανθεκτική νόσο ή μετάπτωση σε υψηλού βαθμού λέμφωμα.

Πειραματικές θεραπείες: Ιντερφερόνη α-2b (10.000.000 μονάδες 3 φορές/εβδ.), γκανσικλοβίρη, ριτουξιμάμπη (Zaidi A et al, 2004).

Χειρουργική θεραπεία. Η χειρουργική αφαίρεση των μεμονωμένων πνευμονικών μαζών σε συνδυασμό με χημειοθεραπεία μπορεί να ακολουθηθεί από ύφεση της νόσου επί 2 τουλάχιστον χρόνια.

4.3.13   ΠΡΟΓΝΩΣΗ

Η λεμφωματοειδής κοκκιωμάτωση είναι συνήθως προοδευτική και θανατηφόρα νόσος. Πάντως, η κλινική της διαδρομή ποικίλλει, με παρατεταμένη διαδρομή και αυτόματες υφέσεις. Ο μέσος χρόνος επιβίωσης μετά την διάγνωση είναι 4 μήνες. Πάνω από 60% των ασθενών πεθαίνει μέσα σε 5 χρόνια. Η αιτία θανάτου είναι συνήθως εκτεταμένη καταστροφή του πνευμονικού παρεγχύματος, η οποία οδηγεί σε αναπνευστική ανεπάρκεια, σηψαιμία και, περιστασιακά, μαζική αιμόπτυση.

Δυσμενείς προγνωστικοί δείκτες :

  • Ηλικία ασθενούς <30 ετών
  • Προσβολή του νευρικού συστήματος ή του ήπατος
  • Λευκοπενία ή παγκυτταροπενία και
  • Ανεργία.


Who is who

Θέματα

Συλλογή Φωτογραφιών

Τι είναι ο ρευματολόγος

Βότανα-Φυσικές ουσίες